Een brief van een moeder uit Leuven, vijfenvijftig, gescheiden sinds vier jaar: "Mijn dochter van achtentwintig heeft in zes maanden tweemaal een hand gegeven aan mijn nieuwe vriend. Daarna draait ze zich om. Ik hou van haar, maar ik ga niet alleen naar bed om haar een plezier te doen. Wat moet ik?"
De vraag is niet zeldzaam. Veel lezers kennen een variant ervan. Het komt nog vaker voor dan bij kleine kinderen, omdat volwassen kinderen hun eigen gezin hebben, hun eigen oordeel, en vaak hun eigen rouw rond de scheiding of het overlijden dat de nieuwe relatie heeft voorafgegaan.
Waarom volwassen kinderen afwijzen, ook als ze zelf iets hebben
U denkt misschien: mijn kinderen zijn al volwassen, ze zouden dit moeten kunnen hebben. Dat zou logisch zijn en dat is het niet altijd. Volwassen kinderen reageren op een nieuwe partner om verschillende redenen, en bijna geen daarvan heeft iets met die partner zelf te maken.
- Loyaliteit aan uw overleden of ex-partner. Ook als die relatie moeilijk was, is hij voor hen nog altijd hun vader of moeder. Een nieuwe figuur in de keuken voelt als een vervanger.
- Angst om u kwijt te raken. Ze vrezen dat u minder bereikbaar wordt, dat familiefeesten veranderen, dat u in de winter niet meer ophaalt.
- Bescherming. Sommige kinderen zien een nieuwe partner in eerste instantie als een risico: financieel, emotioneel, voor de erfenis. Niet omdat ze gierig zijn, maar omdat ze zich afvragen of u nog in staat bent om uzelf te verdedigen.
- Verwerking van het verleden. Ze voelen zich ingehaald. U bent verder in uw proces dan zij. Dat kan zwaar zijn, zeker als ze zelf net in een moeilijk moment zitten.
Wat zeker niet werkt
- De nieuwe partner meteen als vaste deelnemer op elk familiefeest forceren. Dat voelt voor uw kinderen als dwingen. Ze haken af.
- Uw kinderen vragen of ze hem of haar "lief willen vinden". Liefhebben is geen bestelling. U maakt iedereen schuldig die zich niet haast.
- Op uw strepen staan met "hij maakt mij gelukkig, punt uit". Dat is misschien waar, maar het is niet het hele verhaal. Uw kinderen horen: "Mijn geluk weegt zwaarder dan de ongemakken die jullie voelen."
- Klagen over uw kinderen aan uw nieuwe partner. Hij of zij hoort dit en onthoudt het, ook als er later geen ruzie meer is. U zet een lont die niemand nodig had.
Wat doorgaans wel werkt, hoewel traag
Hier is het eerlijke nieuws: dit lost meestal op met tijd, als u de tijd respecteert. Niet in weken. In seizoenen. Een jaar is een redelijke horizon. Soms twee.
- Houd uw relatie met uw kinderen los van uw nieuwe relatie, in het begin. Ga koffie drinken met uw dochter zonder uw partner. Bel uw zoon op zondagavond, zoals altijd. Bewijs dat u niet verdwenen bent.
- Laat uw nieuwe partner een nevenrol spelen in het eerste jaar. Aanwezig bij sommige gelegenheden, afwezig bij andere. Een verjaardag van een kleinkind waar u alleen gaat, mag.
- Spreek met uw kinderen over uw eigen beweegredenen, niet over hun houding. "Ik wilde jullie graag vertellen waarom ik met Jan wil verdergaan" werkt beter dan "Jullie zijn niet eerlijk tegen hem".
- Respecteer het tempo zonder het te bekronen. Als uw dochter een hand blijft weigeren, accepteer dat in stilte. U hoeft er geen strijdtoneel van te maken.
Wanneer u wel streng mag zijn
Er zijn grenzen. Als een volwassen kind openlijk beledigend is naar uw partner, tijdens een kerstdiner, in aanwezigheid van anderen, heeft u recht om rustig en duidelijk te zeggen: "Dit accepteer ik niet in mijn huis. Ik hou van jou, maar zo gaat het niet." Dit is geen ultimatum, dit is een huisregel.
Let op: de regel moet in uw huis gelden. Bij uw dochter thuis is zij de gastvrouw. Daar moet u iets incasseren dat u uzelf niet zou toestaan.
De rol van uw nieuwe partner
Een volwassen partner zal geen ultimatum stellen. Wie zegt "zij of ik" in het eerste halfjaar is niet rijp voor een tweede relatie met iemand met volwassen kinderen. Het is uw werk om dat aan de voorkant al te wegen.
Wat u wel mag verwachten: geduld, aanwezigheid op de momenten dat hij of zij nodig is, afwezigheid op de momenten dat het passender is. Een goede partner ziet dat zelf, en u hoeft er niet om te vragen.
Tot slot, voor de lezeres uit Leuven
U mag verder met uw leven. Dat is geen verraad aan uw dochter, dat is een voorbeeld voor haar. Wat u niet mag doen, is haar rouw en haar moeite afdoen als "onvolwassenheid". Een achtentwintigjarige die een hand weigert, doet dat uit iets wat u in haar niet ziet, omdat u haar moeder bent. Vraag het haar een keer, zonder verweer. De kans is groot dat het gesprek aan uw keukentafel anders loopt dan u dacht.